درباره ی گروه عجم….

بحث در مورد «عناصر ایرانی در هنر امروزی» و موضوع‌هایی از قبیل «موسیقی تلفیقی»، امروز تقریبا به موضوع‌هایی نخ نما و پیش پا افتاده تبدیل شده اند. همه به نوعی راجع به این موضوع صحبت‌هایی کردند و کارهای زیادی هم در همین راستا صورت گرفته. از استفاده نمادهای هخامنشی در طراحی‌های گرافیکی تا اختراع سه تار الکتریکی و هزاران تجربهٔ دیگر… اما عموما کارهایی که صورت گرفته بیشتر سطحی بوده و دلیل این را هم می‌توان در شناخت سطحی تولید کنندگان از هر دو وجه کار (دنیای امروزی و فرهنگ بومی) جستجو کرد و اینکه تعادل برقرار کردن بین این دو، کاری پیچیده است و نیاز به تفکر و البته تمرین بسیار دارد.

سوال اصلی اینجاست که آیا چنین چیزی اصلا امکان پذیر است؟ اگر امکان پذیر است آیا واقعا نیاز است؟


جواب هر دو سوال مثبت است!… نیاز است، چون جامعهٔ ما به کلی با این مساله (در همه جوانب) درگیر است و هنر هم مستثنی نیست و امکان پذیر است چون با شناخت کافی از هر دو این مفاهیم (به طور عمیق) می‌توان آثار قابل توجهی تولید کرد و به نتیجه‌های خوبی رسید.

تا آنجایی که به موسیقی زیر زمینی و به خصوص به هیپ هاپ ایران مربوط می‌شود، کارهای خیلی مفید و عمیقی تا به امروز انجام شده است. موضوعی که در بیشتر کارهای انجام شده مشترک است، این است که همهٔ کار‌ها بر مبنای اصول هیپ هاپ و در چهار چوب هیپ هاپ صورت گرفته و عنصر بومی به عنوان عنصری اضافه شده در آن تلقی می‌شود، که البته روند طبیعی کار هم اساسا همین طور شکل گرفت. هنرمندان در ابتدا با فرهنگ هیپ هاپ آشنا شدند و بعد شروع به تجربه کردن در عناصر ایرانی و اضافه کردن برداشتهایی از آن در کارهای خود کردند. در کلام ساده کار‌ها اول هیپ هاپ هستند ، بعد فارسی.

اینجاست که گروه عجم وارد داستان می‌شود…









تجربه‌ای که گروه عجم در این راستا انجام داد، به طور کامل جریانی متفاوت با جریان اصلی هیپ هاپ ایران بود. تجربه‌ای که وقتی به اولین نتیجهٔ منتشر شده‌اش که آلبوم رقص مردونه بود نگاه می‌کنیم، به راحتی می‌توان گفت که این موسیقی اول ایرانیست و بعد هیپ هاپ… شاید گاهی اوقات هم اصلا هیپ هاپ نباشد و بخش‌هایی از موسیقی محلی ایرانی باشد که خیلی شبیه به هیپ هاپ است.

استفادهٔ خلاقی که گروه عجم از ریتمهایی که همهٔ ما با آن‌ها آشنا هستیم در قالبی جدید کرده است، بسیار قابل توجه است و مطمئنا می‌تواند از مهم‌ترین دلایل موفقیت این گروه تا اینجا باشد.
برای اینکه این مطلب کمی به فرم «نقد و بررسی» نزدیک شود، بد نیست به تنها نقطه ضعفی که می‌توان در کارهای گروه عجم دید هم اشاره کنیم، کلام. می‌توان به راحتی دید که کلام در موسیقی عجمی تقریبا در مرحله دوم (و بعد از ریتم) قرار دارد ، ولی در هر صورت یکی از عوامل اصلی در ارتباط این نوع موسیقی با مخاطب خودش مسلما کلام است. چیزی که مشخص است ، گروه عجم برای بهتر شدن باید بیشتر به کلام و اشعار کارهایش توجه کند.

عجم… یعنی ایرانی…